İşveren Katkılı BES Ödemelerinin Bordrolaştırılması

İşveren Katkılı BES Nedir?

İşveren katkılı BES, işverenin çalışan adına bireysel emeklilik sistemine belirli bir tutarda katkı payı ödemesi uygulamasıdır. Bu uygulamada katkı payı çalışanın maaşından kesilmek yerine, işveren tarafından çalışan adına BES şirketine ödenebilir. İşverenin çalışanlarına sunduğu bir yan hak olarak uygulanabileceği gibi, şirketin ücret ve yan haklar politikası kapsamında belirli çalışan gruplarına da sağlanabilir. Burada önemli olan, işveren tarafından yapılan ödemenin bordro ve SGK kayıtlarında doğru şekilde değerlendirilmesidir.

İşveren Tarafından Çalışan Adına Ödenen BES Katkı Payı Nasıl Değerlendirilir?

İşveren tarafından çalışan adına BES'e yapılan ödeme, sosyal güvenlik ve vergi uygulamaları açısından ayrıca değerlendirilmelidir. 5510 sayılı Kanun kapsamında, işverenler tarafından sigortalılar adına bireysel emeklilik sistemine yapılan ödemeler prime esas kazancın hesabında dikkate alınmaktadır. Ancak mevzuatta belirlenen sınır dahilindeki tutar için SGK prim istisnası uygulanmaktadır. Dolayısıyla işverenin çalışanın BES hesabına yaptığı ödeme, “tamamı SGK'dan istisnadır” şeklinde değerlendirilmemelidir. Öncelikle ilgili dönem için geçerli istisna tutarının hesaplanması gerekir.

İşveren Katkılı BES Ödemeleri SGK Primine Tabi midir?

İşveren tarafından çalışan adına yapılan BES katkı paylarının SGK açısından tamamı veya tamamının dışında kalan kısmı, belirlenen istisna sınırına göre değerlendirilir. SGK'nın 2026 yılı açıklamasına göre, işveren tarafından çalışan adına yapılan özel sağlık sigortası primi ve BES katkı paylarının aylık toplamının, asgari ücretin %30'una isabet eden kısmı prime esas kazanca dahil edilmez. Bu sınırı aşan tutar ise prime esas kazanca dahil edilir.

Hesaplama mantığı:

• Brüt aylık asgari ücret × %30 = SGK istisna tutarı

Ardından:

• BES katkı payı + özel sağlık sigortası primi – istisna tutarı = SGK primine tabi tutulacak tutar

Burada dikkat edilmesi gereken nokta, %30'luk sınırın yalnızca BES için değil, BES ve özel sağlık sigortası ödemelerinin toplamı dikkate alınarak uygulanmasıdır.

BES Katkı Payında SGK İstisnası Nasıl Hesaplanır?

Örneğin bir çalışanın adına işveren tarafından aylık 5.000 TL BES katkı payı ödendiğini varsayalım. Öncelikle ilgili ay için geçerli brüt asgari ücret üzerinden %30'luk SGK istisna tutarı hesaplanır. 2026 yılında günlük asgari ücret 1.101 TL olarak açıklanmıştır. Buna göre aylık brüt asgari ücret 33.030 TL'dir.

33.030 TL × %30 = 9.909 TL

Bu durumda yalnızca BES ödemesi açısından 5.000 TL'lik katkı payı, söz konusu SGK istisna sınırının altında kaldığından prime esas kazanca dahil edilmez. Ancak çalışanın adına aynı ay içerisinde ayrıca özel sağlık sigortası primi de ödeniyorsa, BES + özel sağlık sigortası toplamının dikkate alınması gerekir.

İşveren Katkılı BES Ödemelerinin Gelir Vergisi Açısından Değerlendirilmesi

İşveren tarafından çalışan adına yapılan BES ödemelerinin gelir vergisi açısından değerlendirilmesi, SGK uygulamasından farklıdır. Gelir Vergisi Kanunu açısından işveren tarafından ücretliler adına BES sistemine ödenen katkı paylarının belirli şartlar ve sınırlar dahilinde işveren açısından gider olarak dikkate alınabilmesi mümkündür. Gelir İdaresi Başkanlığı'nın 2026 yılı rehberinde, işverenler tarafından çalışanlar adına BES'e ödenen katkı paylarının, ödemenin yapıldığı ayda elde edilen ücretin %15'ini ve yıllık olarak asgari ücretin yıllık tutarını aşmaması şartıyla gider olarak dikkate alınabileceği belirtilmektedir.Burada önemli bir ayrım bulunmaktadır:

İşverenin gider yazabileceği tutar ile çalışanın bordrosunda gelir vergisi matrahı açısından yapılacak değerlendirme aynı konu değildir.

Bu nedenle BES ödemelerinin bordrolaştırılmasında SGK ve gelir vergisi uygulamalarının ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekir.

İşveren Katkılı BES Ödemesi Bordroda Nasıl Gösterilir?

İşveren tarafından çalışan adına BES ödemesi yapıldığında, bu ödemenin bordroda açık ve anlaşılır şekilde gösterilmesi önemlidir.

Bordro uygulamasında;

• İşveren tarafından ödenen BES katkı payı,
• SGK açısından istisna kapsamında kalan tutar,
• Varsa SGK primine tabi tutulacak tutar,
• Vergi açısından yapılacak değerlendirme

birbirinden ayrıştırılmalıdır. Bordroda yalnızca “BES” şeklinde tek bir tutar göstermek yerine, ödemenin niteliğinin ve hangi tutarın hangi uygulamaya tabi olduğunun doğru şekilde takip edilmesi daha sağlıklı bir bordro süreci sağlar.

BES Ödemelerinin Bordrolaştırılmasında Sık Yapılan Hatalar

BES katkı paylarının bordrolaştırılması sırasında uygulamada bazı hatalarla karşılaşılabilmektedir.

En sık yapılan hatalar arasında:

• BES ödemesinin tamamını otomatik olarak SGK'dan istisna kabul etmek,
• BES ile özel sağlık sigortası ödemelerinin toplamını dikkate almamak,
• SGK ve gelir vergisi uygulamalarını birbirine karıştırmak,
• İstisna tutarını yanlış hesaplamak,
• İşveren katkısı ile çalışanın kendi maaşından yapılan BES kesintisini birbirinden ayırmamak,
• Bordro ile BES şirketine yapılan ödemenin tutarlarını karşılaştırmamak,
• Mevzuat değişikliklerini takip etmemek

yer almaktadır. Özellikle işveren katkısı ile çalışanın kendi isteğiyle maaşından yaptırdığı BES kesintisi aynı şekilde değerlendirilmemelidir.

Sonuç

İşveren katkılı BES, çalışanlara sunulan önemli yan haklardan biri olmakla birlikte, bordro süreçlerinde dikkatli şekilde ele alınması gereken bir uygulamadır. İşveren tarafından çalışan adına yapılan BES ödemelerinde SGK prim istisnası, gelir vergisi uygulaması ve bordro gösterimi ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Özellikle SGK açısından BES ve özel sağlık sigortası ödemelerinde uygulanabilecek istisna sınırının doğru hesaplanması ve güncel mevzuatın takip edilmesi önemlidir. 2026 yılı itibarıyla SGK, bu ödemelerin aylık toplamının asgari ücretin %30'una kadar olan kısmını prime esas kazanca dahil etmeme uygulamasını açıkça belirtmektedir.

Bu nedenle işverenlerin ve bordro uzmanlarının BES ödemelerini bordroya aktarırken ödemenin türünü, SGK istisnasını, vergi boyutunu ve dayanak belgelerini birlikte değerlendirmesi sağlıklı ve mevzuata uygun bir bordro süreci açısından önem taşımaktadır.

Not: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. BES, SGK ve vergi uygulamaları mevzuat değişikliklerinden etkilenebileceğinden, bordro işlemi yapılırken ilgili döneme ait güncel düzenlemelerin ayrıca kontrol edilmesi gerekir.