Çalışma hayatında sigortalıların yaptıkları işlerin doğru şekilde kayıt altına alınması, hem işverenler hem de çalışanlar açısından büyük önem taşımaktadır. Bu kapsamda Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından kullanılan meslek kodu sistemi, işyerlerinde fiilen yapılan işlerin resmi kayıtlara doğru yansıtılmasını amaçlayan zorunlu bir uygulamadır.
Meslek Kodu Nedir?
Meslek kodu; sigortalının işyerinde fiilen yürüttüğü işi tanımlayan ve SGK tarafından işverenler için zorunlu tutulan bir sınıflandırma sistemidir. Bu sistem, uluslararası standartlarla uyumlu olacak şekilde oluşturulmuştur.
SGK, meslek kodlarının belirlenmesinde;
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve
Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) tarafından geliştirilen ISCO-08 Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması modelini esas almaktadır.
Meslek Kodu Bildirimi Neden Güncellenmelidir?
Meslek kodu bildirimi yalnızca işe giriş aşamasında yapılan tek seferlik bir işlem değildir. Çalışma ilişkisinin devamı süresince;
gibi durumlarda meslek kodunun fiili duruma uygun şekilde güncellenmesi gerekmektedir.
SGK denetimlerinde, sigortalının gerçekte yaptığı iş ile bildirilen meslek kodu arasındaki uyum özellikle incelenmektedir. Kayıtların gerçeği yansıtmaması, işveren açısından idari yaptırımlara yol açabilmektedir.
Meslek Kodu Güncellemesi Nasıl Yapılır?
İşverenler meslek kodu güncellemelerini;
gerçekleştirebilmektedir.
Önemli bir husus olarak; işverenin meslek kodunu geçmişe dönük olarak düzeltme talebi, herhangi bir denetime tabi tutulmadan işleme alınmakta ve bu durumda idari para cezası uygulanmamaktadır. Bu uygulamanın temel amacı, kayıtların fiili çalışma ile uyumlu hale getirilmesidir.
Hatalı Meslek Kodu Bildiriminin Cezası
Meslek kodunun gerçeğe aykırı bildirildiğinin SGK tarafından tespit edilmesi halinde, işyeri bazında ve her beyanname dönemi için idari para cezası uygulanmaktadır.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile ilgili idari düzenlemeler uyarınca;
Çalışanın fiilen yaptığı işe uygun olmayan meslek kodu bildirilmesi halinde
Her bir sigortalı için, asgari ücretin onda biri tutarında idari para cezası kesilmektedir.
2026 Yılı İçin Ceza Tutarı
2026 yılında brüt asgari ücretin 33.030 TL olarak belirlenmesiyle birlikte, meslek kodunun hatalı bildirilmesi durumunda uygulanacak idari para cezası;
Sigortalı başına 3.303 TL olarak hesaplanmaktadır.
Bu tutar, hatalı bildirim yapılan çalışan sayısına göre artış göstermektedir.
Meslek Kodunun Doğru Bildirilmesinin Önemi
Meslek kodlarının doğru ve güncel şekilde bildirilmesi;
bakımından kritik bir öneme sahiptir.
Sonuç
Meslek kodu bildirimi, yalnızca idari bir formalite değil; işçi ve işverenin hak ve sorumluluklarını doğrudan etkileyen temel bir kayıt unsurudur. Bu nedenle iş ilişkisinin kurulmasından itibaren, çalışma süresi boyunca meydana gelen tüm görev ve pozisyon değişiklikleri dikkate alınarak meslek kodlarının düzenli şekilde gözden geçirilmesi gerekmektedir.
Aksi durumda, gerçeğe aykırı kayıtlar hem idari para cezalarına hem de ilerleyen süreçte hukuki uyuşmazlıklara neden olabilmektedir.
Copyright © 2025 
All Rights
Reserved
